SAO PAOLO, Brazil (NV) – Hôm Thứ Năm, 15 Tháng Tám, phe đối lập Venezuela phải gánh chịu một đòn đau như búa bổ khi các quốc gia từng gây áp lực buộc Tổng Thống Nicolás Maduro công bố tổng số lượng lá phiếu ủng hộ tuyên bố chiến thắng của ông trong cuộc bầu cử tổng thống diễn ra vào tháng trước, bắt đầu đề nghị tổ chức bầu cử lại, AP loan tin.
Đề nghị bầu cử lại đến từ các chính phủ cánh tả tại Brazil và Colombia, cả hai đều là đồng minh của Maduro, được đưa ra chưa được ba tuần sau khi kết quả bầu cử rất được mong chờ bị nghi hoặc, khi liên minh đối lập chính tiết lộ rằng họ có bằng chứng cho thấy ứng cử viên của họ đã hạ bệ Maduro với tỷ lệ hơn 2-1.
Phe đối lập kiên quyết bác bỏ tất cả kế hoạch tổ chức tái bầu cử.

Trong một cuộc họp báo trực tuyến với truyền thông Argentina, nhà lãnh đạo phe đối lập Venezuela María Corina Machado cho biết việc tổ chức lại cuộc bầu cử tổng thống đã qua vào ngày 28 Tháng Bảy, sẽ là “hành động xúc phạm” người dân và bà cũng hỏi nếu tổ chức bầu cử lại mà Maduro vẫn không chấp nhận kết quả, “chẳng lẽ chúng ta bầu cử lần thứ ba?”
Tại Washington, Tổng Thống Joe Biden bày tỏ lòng ủng hộ dành cho các cuộc bầu cử mới trong các bình luận đưa ra trước các phóng viên mà sau đó dường như bị Tòa Bạch Ốc rút lại.
Các thành viên trung thành với đảng cầm quyền thuộc Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia Venezuela NEC tuyên bố Maduro là người chiến thắng vài giờ sau khi chấm dứt các cuộc bỏ phiếu. Nhưng không giống như các cuộc bầu cử tổng thống trong quá khứ, NEC không công bố dữ liệu bỏ phiếu chi tiết để chứng minh cho tuyên bố rằng Maduro giành được 6.4 triệu phiếu bầu trong khi Edmundo González, ứng cử viên đại diện cho liên minh đối lập Nền Tảng Thống Nhất UP, chỉ giành được 5.3 triệu phiếu bầu.
Trong một diễn tiến khác, González và Machado khiến người dân Venezuela sửng sốt khi tiết lộ rằng họ thu được hơn 80% số phiếu ủng hộ trong tất cả các máy bỏ phiếu điện tử sau khi chấm dứt tiến trình bỏ phiếu, đồng thời cho biết González là người giành chiến thắng với cách biệt lớn.
Tình tiết kiểm phiếu độc lập của UP khiến các chính phủ trên khắp thế giới, gồm có Colombia, Brazil và Hoa Kỳ, kêu gọi Maduro và hội đồng bầu cử công bố bảng phân tích kết quả.
Phe đối lập liên tục bày tỏ rằng họ cần sự giúp đỡ của cộng đồng quốc tế trong việc ép Maduro phải chấp nhận kết quả bất lợi của cuộc bầu cử.
Không giống như nhiều quốc gia khác, hoặc công nhận Maduro, hoặc González là người chiến thắng, chính phủ Brazil, Colombia và Mexico lại có lập trường trung dung hơn bằng cách không bác bỏ cũng không chấp nhận khi các cơ quan bầu cử Venezuela tuyên bố Maduro là người chiến thắng. Ba quốc gia kêu gọi cơ quan bầu cử của Venezuela công bố hàng chục ngàn phiếu bầu, được coi là bằng chứng cuối cùng cho thấy kết quả rõ ràng.
Hôm Thứ Năm, Tổng Thống Brazil Luiz Inácio Lula da Silva cho biết ông vẫn không công nhận Nicolás Maduro là người chiến thắng trong cuộc bầu cử và cho rằng người đồng cấp nên kêu gọi một cuộc bỏ phiếu mới. Sau đó Tổng Thống Colombia Gustavo Petro cũng lặp lại lời kêu gọi tổ chức tái bầu cử.
“Maduro vẫn tại nhiệm thêm sáu tháng nữa,” Lula nói trong một cuộc phỏng vấn với Radio T. “Dù cho có là cuộc bầu cử nào đi chăng nữa thì ông ấy vẫn là tổng thống. Nếu ông ấy có lý trí, hãy kêu gọi người dân Venezuela, thậm chí có thể kêu gọi một cuộc bầu cử mới, thành lập một ủy ban bầu cử và cho phép các quan sát viên đến từ khắp nơi trên thế giới tới giám sát.”
Brazil là quốc gia lớn nhất Nam Mỹ và có chung một trong những đường biên giới trên bộ dài nhất giáp với Venezuela. Dưới thời Tổng Thống Lula, Brazil đóng vai trò là một bên trung gian quan trọng, trong đó có cả một lần vào Tháng Mười, khi chính phủ của Maduro và phe đối lập đạt được thỏa thuận hướng tới các điều kiện để có thể tổ chức một cuộc bầu cử tổng thống tự do và công bằng vào nửa cuối năm 2024. Thỏa thuận đó kích hoạt hành động nới lỏng lệnh trừng phạt do Hoa Kỳ áp đặt.
Nhưng trong nhiều tháng, chính phủ của Maduro lại vi phạm các giới hạn của thỏa thuận, làm Hoa Kỳ phải áp đặt lại các lệnh trừng phạt từng được dỡ bỏ liên quan tới các ngành dầu khí và khai khoáng.
Luật pháp Venezuela cho phép bỏ phiếu lại bất cứ khi nào NEC hoặc các cơ quan tư pháp hủy bỏ một cuộc bầu cử bị phát giác là gian lận hoặc không xác định được kết quả. Cuộc bầu cử mới sẽ phải diễn ra trong vòng sáu tới 12 tháng với các điều kiện tương tự như cuộc bỏ phiếu bị hủy bỏ đồng thời phải giữ nguyên các ứng cử viên trên lá phiếu.
Trái ngược với lập trường của Brazil, Colombia và Mexico, chính phủ Hoa Kỳ tuyên bố bằng chứng sờ sờ rằng González là người thắng cử.
Tuy nhiên hôm Thứ Năm, khi Tổng Thống Biden được hỏi tại Washington rằng liệu ông có ủng hộ các cuộc bầu cử mới tại Venezuela hay không, ông trả lời “Có.” Biden không nói thêm điều gì khác.
Một viên chức ẩn danh đặc trách an ninh quốc gia Tòa Bạch Ốc sau đó nói với hãng tin AP rằng ý của Biden là “Maduro và những người đại diện cho ông ta thật vô lý vì bất minh trong cuộc bầu cử ngày 28 Tháng Bảy.” Viên chức ẩn danh nói thêm rằng “rõ ràng” là phần lớn người dân Venezuela, Hoa Kỳ cũng như các chính phủ khác đều thấy rằng González mới là người giành được nhiều phiếu bầu nhất trong cuộc bầu cử diễn ra vào tháng trước.
AP phân tích gần 24,000 hình ảnh từ 79% các máy bỏ phiếu, nhờ vậy mà biết kết quả kiểm đếm 10.26 triệu phiếu bầu. Các bảng kiểm phiếu đã qua phân tích cũng cho thấy González nhận được nhiều phiếu bầu hơn trên 20,476 hóa đơn in ra từ máy bỏ phiếu so với Maduro chỉ có 3,157. (TTHN)
Báo Việt Nam