Báo Việt Nam
MANILA, Philippines (NV) – Hai nước ASEAN có những vùng biển tuyên bố chồng lấn và cũng đều bị Trung Quốc chèn ép tính thảo luận phối hợp Cảnh sát biển với nhau.
Tin tức từ báo South China Morning Post (SCMP) ở Hongkong cho hay Philippines và Việt Nam đang chuẩn bị thảo luận với nhau cho lực lượng Cảnh sát biển phối hợp tập luyện để sau này phối hợp ở những trường hợp ngăn ngừa cháy nổ và tìm kiếm và cứu nạn trên biển.
Những cuộc thảo luận như vậy được cho là các bước có thể dẫn đến những đàm phán hòa bình hầu giải quyết tranh chấp chủ quyền biển đảo ở khu vực, thay vì cậy sức mạnh quân sự lấn át để bành trướng lãnh thổ.
Nguồn tin cho hay một phái đoàn Cảnh sát biển Việt Nam sẽ đến Manila cũng với một tàu Cảnh sát biển 2,400 tấn để tham dự một cuộc tập luyện chung trong Tháng Tám tới đây. Hiện các chi tiết kỹ thuận đang được thảo luận hoàn tất.
Giới quan sát thời sự cho rằng các đàm phán hòa bình giữa Hà Nội và Manila về các vùng biển thềm lục địa mở rộng chồng lấn có thể làm suy yếu tuyên bố chủ quyền tham lam của Bắc Kinh. Sự hợp tác thân thiết hơn giữa Philippines và Việt Nam đang tiến triển khi những căng thẳng gay gắt trên biển giữa Philippines và Trung Quốc diễn ra những tháng vừa qua tại Bãi Cỏ Mây (Second Thomas Shoal)
Philippines cũng như Việt Nam tuyên bố chủ quyền chỉ một phần Biển Đông trong khi Trung Quốc tuyên bố chiếm gần hết khu vực theo những vạch mơ hồ nối lại giống “Lưỡi bò”. Người ta ước lượng diện tích Bắc Kinh đòi hỏi chiếm đến 90% Biển Đông mà nhiều khu vực lấn sâu vào các vùng biển đặc quyền kinh tế của các nước nhỏ phía nam.
Nguồn tin nói rằng chương trình phối hợp tập huấn Cảnh sát biển của hai nước được thực hiện theo một bản ghi nhớ mà Tổng thống Ferdinand Marcos Jr., ký khi ông đến thăm Hà Nội hồi Tháng Giêng vừa qua. Ông gọi nước này là “Đối tác chiến lược duy nhất của Philippines”. SCMP cũng cho hay giới chức Quốc phòng Philippines và Việt Nam cũng dự trù gặp nhau tuần này ở Manila để thảo luận cho sự hợp tác quốc phòng chặt chẽ hơn.
Tuần trước, Bộ Ngoại giao Philippines cho hay họ sẵn sàng thảo luận với phía Việt Nam để giải quyết vấn đề thềm lục địa mở rộng chồng lấn trên Biển Đông (mà Philippines gọi là Biển Tây Phi – West Philippines Sea) mà Hà Nội nộp hồ sơ tại Liên Hiệp Quốc ngày 17 Tháng Bảy mới đây. Manila cũng đã nộp hồ sơ yêu sách thềm lục địa mở rộng Tháng Sáu vừa qua.
Ngay sau khi Việt Nam nộp hồ sơ, Trung Quốc liền phản bác, coi tuyên bố của Hà Nội là “đơn phương” và bao gồm các khu vực biển của quần đảo Hoàng Sa lại còn xâm phạm “chủ quyền lãnh thổ” của Trung Quốc. Bắc Kinh xua một đoàn tàu đánh cướp quần đảo Hoàng Sa hồi Tháng Giêng 1974 do VNCH trấn giữ. Đến năm 1988, Bắc Kinh lại cướp một số đảo chìm, bãi đá ngầm của Việt Nam tại quần đảo Trường Sa. Trung Quốc đã bồi đắp, biến một số những thực thể này thành các đảo nhân tạo rồi xây dựng các căn cứ quân sự khổng lồ, có cả cảng biển, phi đạo.
Trước sự chèn ép của Bắc Kinh, Manila một mặt vừa đối phó vừa công bố những hành vi ngang ngược của họ, một mặt liên tiếp tập trận với các đối tác trong và ngoài khu vực gồm cả Australia, Nhật, Canada, Mỹ tại Biển Đông, khảng định quyền tự do hải hành và phi hành ở những khu vực biển quốc tế, theo công ước UNCLOS.
“Thật là tốt nếu hai nước ASEAN cùng có những yêu sách thềm lục địa mở rộng ngồi lại với nhau đàm phán để phân định. Hành động này có thể cô lập tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc mà mọi người đều thấy nó trái ngược với Công ước Quốc tế về Luật Biển (UNCLOS)”. Ông Lucio Blanco Pitlo III, một nhà nghiên cứu tại tổ chức Asia-Pacific Pathways to Progress Foundation nêu quan điểm, theo SCMP. (NTB)
