Tuy nhiên, khoảng 3 tháng gần đây, ông Chu liên tục bị đầy bụng, trào ngược axit và nóng rát vùng ngực.

Sau khi nghe nam bệnh nhân kể về thói quen ăn uống, bác sĩ cho rằng vấn đề không nằm ở việc ăn tỏi mà ở cách ăn. Theo bác sĩ, tỏi có nhiều chất dinh dưỡng nhưng nếu ăn sai cách, đặc biệt là ăn sống khi bụng đói trong thời gian dài, niêm mạc dạ dày có thể bị kích thích.

Câu chuyện của ông Chu cũng là tình trạng khá phổ biến hiện nay khi nhiều người xem tỏi như một “thực phẩm dưỡng sinh tự nhiên” mà bỏ qua những tác động hai mặt của loại gia vị này.

Thay đổi tích cực khi ăn tỏi đúng cách

Khi tép tỏi bị cắt hoặc giã nát sẽ sinh ra allicin có khả năng giảm viêm. Các hợp chất chứa lưu huỳnh trong tỏi có đặc tính kháng khuẩn, chống oxy hóa, có thể hỗ trợ hệ vi sinh đường tiêu hóa. Với người có hệ tiêu hóa khỏe mạnh, dùng lượng nhỏ tỏi trong bữa ăn có thể giảm cảm giác đầy bụng sau ăn và hỗ trợ tiêu hóa ở mức độ nhất định. 

Theo Bảng thành phần thực phẩm Trung Quốc, 100g tỏi tươi chứa khoảng 126 calo, 1,1g chất xơ và khoảng 7mg vitamin C. Điều này cho thấy tỏi chủ yếu là gia vị hoặc thực phẩm hỗ trợ chức năng, không phải nguồn dinh dưỡng đủ để “nuôi” hay phục hồi dạ dày.

Tỏi chứa nhiều chất dinh dưỡng nhưng có thể gây tác động tiêu cực nếu dùng sai cách. Ảnh: Ban Mai

Những tác động tiêu cực dễ gặp

Theo Webmd, các bác sĩ tiêu hóa cho biết allicin có tính kích thích tương đối mạnh. Nếu ăn tỏi sống khi bụng đói, ăn quá nhanh hoặc quá nhiều, lớp niêm mạc dạ dày dễ bị kích ứng, gây nóng rát, đau vùng thượng vị hoặc trào ngược axit.

Nguy cơ này cao hơn ở những người đang mắc viêm dạ dày, loét dạ dày hoặc trào ngược dạ dày – thực quản. Trong thực tế lâm sàng, nhiều trường hợp đau dạ dày kéo dài có liên quan đến việc lạm dụng thực phẩm kích thích nhưng lại nghĩ rằng đó là thực phẩm “dưỡng dạ dày”.

Ngoài ra, ăn tỏi cùng rượu bia hoặc thực phẩm cay nóng có thể khiến tình trạng kích ứng nghiêm trọng hơn do nhiều yếu tố tác động đồng thời lên hệ tiêu hóa.

Lưu ý khi sử dụng tỏi

Các chuyên gia khuyến nghị nếu bạn muốn ăn tỏi thường xuyên, nên dùng cùng các thực phẩm khác. Thức ăn trong dạ dày có thể tạo lớp đệm giảm kích thích lên niêm mạc. Lượng sử dụng cũng nên được kiểm soát ở mức khoảng 1 tép nhỏ mỗi ngày, tương đương 3-5g. Nếu trong món ăn đã có nhiều tỏi, không cần bổ sung thêm tỏi sống.

Một lưu ý khác là nên băm hoặc cắt nhỏ tỏi rồi để khoảng 10 phút trước khi ăn hoặc chế biến để hoạt chất allicin hình thành ổn định hơn.

Những người đang bị viêm dạ dày cấp, loét dạ dày tiến triển, trào ngược nặng hoặc thường xuyên khó chịu sau khi ăn tỏi nên hạn chế sử dụng và đi khám chuyên khoa nếu triệu chứng kéo dài.

Các bác sĩ nhấn mạnh, để bảo vệ dạ dày cần kết hợp nhiều yếu tố như ăn uống điều độ, nhai kỹ, hạn chế rượu bia, ngủ nghỉ hợp lý và điều trị đúng bệnh lý nền. Tỏi chỉ nên được xem là một thực phẩm hỗ trợ trong chế độ ăn hằng ngày, không phải phương pháp điều trị bệnh.