MANAUS, Brazil (NV) – Tổng Thống Joe Biden chuẩn thuận cho Ukraine sử dụng hỏa tiễn Hoa Kỳ để tấn công sâu hơn vào bên trong lãnh thổ Nga, nới lỏng các quy định về võ khí tầm xa khi Nga được Bắc Hàn tiếp tay bằng hàng ngàn binh lính để tăng cường quân số, một viên chức Hoa Kỳ và ba nguồn tin khác thông thạo vấn đề này nói với hãng tin AP.
Hoa Kỳ quyết định cho phép Kyiv sử dụng Hệ Thống Hỏa Tiễn Chiến Thuật Quân Đội ATACM nhằm tấn công sâu vào bên trong lãnh thổ Nga vào thời điểm Tổng Thống Vladimir Putin điều động các toán quân Bắc Hàn dọc theo biên giới phía Bắc Ukraine hầu cố gắng đoạt lại hàng trăm dặm lãnh thổ bị quân lực Ukraine chiếm giữ.
Quyết định của Biden diễn ra sau khi Tổng Thống tân cử Donald Trump tuyên bố sẽ mau chóng chấm dứt chiến tranh và làm dấy lên mối hồ nghi rằng liệu chính quyền Trump tiếp theo có tiếp tục viện trợ quân sự cần thiết cho Ukraine hay không.

Zelenskyy và các đồng minh Tây Phương từng gây áp lực lên Tổng Thống Biden trong nhiều tháng nhằm cho phép Ukraine tấn công các cứ điểm quân sự sâu bên trong lãnh thổ Nga bằng hỏa tiễn do Tây Phương cung ứng, nói rằng việc Hoa Kỳ ra lệnh cấm Ukraine dùng võ khí được quân viện là một trong những nguyên nhân làm Ukraine không thể chặn đứng các đợt tấn công mà Nga nhắm vào các thành phố và hệ thống điện năng.
“Các cuộc tấn công không hình thành bằng lời nói,” Zelenskyy nói trong thông điệp hàng đêm. “Những điều ấy không được thông báo. Các hỏa tiễn sẽ tự nói lên tất cả.”
Zelenskyy phát biểu sau khi ông đăng tải một thông điệp chia buồn trên Telegram về vụ tấn công của Nga, nhắm vào một tòa nhà chín tầng làm ít nhất tám người thiệt mạng ở thành phố Sumy thuộc miền Bắc, cách vùng biên cương giáp Nga 24 dặm (40 kilometer).
Nga cũng phát động một tấn công ồ ạt bằng máy bay không người lái và hỏa tiễn, được các viên chức mô tả là chiến dịch oanh kích khủng khiếp nhất trong những tháng gần đây, nhắm vào hạ tầng cơ sở năng lượng và tước đi sinh mạng của thường dân vô tội. Cuộc không kích xảy ra trong bối cảnh giới chức lo ngại rằng Moscow đang rục rịch tàn phá năng lực sản xuất điện năng của Ukraine trước khi mùa Đông đến.
“Đó là câu trả lời cho những ai cố gắng thỏa hiệp với Putin bằng các cuộc đàm phán, cuộc điện đàm, ôm ấp và xoa dịu,” Zelenskyy nói.
Lời bình luận dường như là chế giễu Thủ Tướng Đức Olaf Scholz, nhà lãnh đạo vừa có cuộc điện đàm đầu tiên với Putin hôm Thứ Sáu với tư cách là nguyên thủ một cường quốc Tây Phương trong gần hai năm qua.
Một số người ủng hộ Ukraine lập luận rằng việc Hoa Kỳ hạn chế và ràng buộc việc khai hỏa võ khí được quân viện có thể làm Ukraine phải trả giá bằng một cuộc chiến không có hồi kết. Cuộc tranh luận làm các đồng minh NATO của Ukraine bỗng chốc trở nên bất đồng.
Biden vẫn phản đối, quyết tâm giữ vững lập trường chống lại bất kỳ xung đột nào mà ông cho rằng có thể kéo Hoa Kỳ và các thành viên NATO khác vào cuộc đối đầu trực tiếp với Nga, một quốc gia sở hữu võ khí nguyên tử.
Putin từng cảnh cáo rằng Moscow có thể đưa võ khí tầm xa cho các quốc gia khác tấn công các mục tiêu Tây Phương nếu các quốc gia trong khối NATO cho phép Ukraine khai hỏa võ khí của họ để tấn công lãnh thổ Nga.
Tin tức về quyết định của Biden được công bố sau khi tổng thống gặp gỡ các nhà lãnh đạo Nam Hàn, Nhật Bản và Trung Quốc trong hai ngày qua. Việc Bắc Hàn điều quân tiếp tay cho cuộc xâm lược của Nga là trọng tâm của các buổi đàm phán, diễn ra bên lề nghị hội thượng đỉnh Hợp Tác Kinh Tế Châu Á – Thái Bình Dương tại Peru.
Trong phần phát biểu tại một điểm dừng chân ở rừng nhiệt đới Amazon tại Brazil, trên đường tới dự nghị hội thượng đỉnh của các quốc gia đến từ các nền kinh tế hàng đầu thuộc G20, Biden không nhắc tới quyết định cho phép Ukraine khai triển võ khí Hoa Kỳ.
Khi được hỏi về quyết định của Tổng Thống Biden, Tổng Thư Ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres trả lời các phóng viên rằng lập trường của cơ quan này là “tránh để cho cuộc chiến ở Ukraine lâm vào cảnh một đi không trở lại.”
“Chúng tôi muốn hòa bình, chúng tôi muốn hòa bình một cách công bình,” Guterres phát biểu hôm Chủ Nhật trước nghị hội thượng đỉnh diễn ra ở Rio de Janeiro và không giải thích thêm.
Theo một trong các nguồn tin thông thạo diễn tiến này, hỏa tiễn tầm xa có thể được dùng để đáp trả quyết định ủng hộ Putin của Bắc Hàn trong cuộc xâm lược Ukraine.
Nhìn chung, hệ thống hỏa tiễn ATACMS không phải lúc nào cũng có sẵn, vì vậy các viên chức Hoa Kỳ từng đặt ra câu hỏi liệu họ có thể cung ứng đủ khí tài cho Ukraine để thay đổi cục diện hay không. Một số người ủng hộ Ukraine cho rằng kể cả khi Zelenskyy có tấn công vào sâu bên trong Nga đi chăng nữa, ông cũng buộc phải thay đổi kế sách điều binh khiển tướng cũng như tiêu tốn không ít nguồn tài lực.
Bắc Hàn khai triển hàng ngàn quân tới Nga để tiếp tay cho Moscow trong nỗ lực giành lại Kursk, vùng lãnh thổ biên thùy bị Ukraine chiếm giữ trong năm nay. Việc Bắc Hàn nhúng tay vào cuộc xâm lăng Ukraine diễn ra khi Moscow thấy được thời cơ thuận lợi. Trump ám chỉ rằng ông có thể đốc thúc Ukraine chấp nhận từ bỏ một số vùng đất bị Nga chiếm giữ nhằm tìm cách chấm dứt xung đột.
Bắc Hàn điều động tới 12,000 quân tham chiến tại Nga, theo đánh giá của Hoa Kỳ, Nam Hàn và Ukraine. Cộng đồng tình báo Hoa Kỳ và Nam Hàn cho biết Bắc Hàn cũng tuồn cho Nga một khối lượng đạn dược đồ sộ nhằm tăng cường cho kho võ khí đang vơi đi dần dần.
Chuẩn bị nhậm chức vào Tháng Giêng, Trump từng luôn miệng nói trong nhiều tháng liền với tư cách là ứng cử viên rằng ông muốn Nga và Ukraine buông súng, nhưng phần nhiều lại lảng tránh các câu hỏi rằng liệu ông có muốn Ukraine, một đồng minh của Hoa Kỳ, giành chiến thắng hay không.
Hoa Kỳ là đồng minh rót nhiều tiền nhất cho Ukraine suốt thời gian xảy ra cuộc chiến, viện trợ hơn $56.2 tỷ cho ngân sách an ninh từ lúc Điện Kremlin xua quân xâm lược vào Tháng Hai 2022. (TTHN)
Báo Việt Nam