Tin tích cực là có tới 80% số trường hợp đột quỵ có thể phòng ngừa bằng việc kiểm soát huyết áp, mỡ máu; chế độ ăn uống, vận động hợp lý.
Đột quỵ là biến cố nghiêm trọng, có thể làm thay đổi cuộc đời người bệnh. Dạng thường gặp nhất là đột quỵ thiếu máu cục bộ, xảy ra khi mảng bám tích tụ trong động mạch khiến lòng mạch bị thu hẹp, giảm lưu lượng máu lên não, các tế bào não bắt đầu chết.
Theo bác sĩ Catherine Campbell (Mỹ), nguy cơ này không xuất hiện đột ngột mà tích tụ âm thầm theo thời gian, liên quan đến huyết áp, lối sống và các bệnh lý nền. Dưới đây là những việc bạn nên làm để ngăn ngừa vấn đề này:
Kiểm soát huyết áp
Theo Eating Well, bác sĩ Brett A. Sealove (Mỹ) cho biết tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ quan trọng nhất nhưng có thể kiểm soát. Tình trạng này làm suy yếu thành mạch, khiến động mạch dễ vỡ hoặc tắc nghẽn, từ đó dẫn đến đột quỵ. Mọi người nên duy trì huyết áp dưới 130/80 mmHg.
Tình trạng tăng huyết áp có thể cải thiện nhờ chế độ ăn ít muối, vận động đều đặn và dùng thuốc theo chỉ định. Bác sĩ Sealove cũng khuyến nghị bệnh nhân nên thường xuyên theo dõi huyết áp tại nhà.
Kiểm soát cholesterol
Cholesterol LDL “xấu” cao góp phần hình thành mảng bám trong động mạch, gây xơ vữa. Những mảng này có thể làm hẹp mạch máu lên não hoặc vỡ ra, tạo cục máu đông gây đột quỵ. Việc giảm LDL làm chậm, thậm chí đảo ngược quá trình tích tụ trên.
Mục tiêu là giữ LDL dưới 100 mg/dL với người trưởng thành khỏe mạnh và dưới 70 mg/dL với người nguy cơ cao hoặc từng bị đột quỵ. Các bác sĩ tim mạch cho rằng thay đổi lối sống như ăn uống lành mạnh, tăng vận động và dùng thuốc khi cần là những bước quan trọng.
Vận động thường xuyên
Bác sĩ Campbell nhấn mạnh hoạt động thể chất duy trì sức khỏe tim mạch bằng cách hạ huyết áp, tăng cholesterol HDL “tốt”, kiểm soát cân nặng và đường huyết. Đây đều là những yếu tố giúp giảm nguy cơ đột quỵ.
Nghiên cứu ghi nhận người thường xuyên vận động có nguy cơ đột quỵ xuất huyết thấp hơn tới 34% và đột quỵ thiếu máu cục bộ thấp hơn 21%. Bạn nên duy trì khoảng 30 phút vận động mỗi ngày như đi bộ sau bữa ăn.
Chế độ ăn tốt cho tim mạch
Bác sĩ Sarah Alexander (Mỹ) cho biết chế độ ăn Địa Trung Hải giảm đáng kể nguy cơ đột quỵ. Chế độ này ưu tiên rau quả, ngũ cốc nguyên hạt, chất béo lành mạnh từ dầu ô liu và các loại hạt, cùng protein nạc như cá và gia cầm, đồng thời hạn chế thịt đỏ và đường tinh chế. Một nghiên cứu kéo dài hơn 20 năm cho thấy những người tuân thủ chế độ này có nguy cơ đột quỵ thấp hơn 25%.
Ngoài 4 yếu tố trên, các bác sĩ cũng khuyến nghị người dân bỏ thuốc lá vì gây tổn hại mạch máu; người trưởng thành nên ngủ 7–9 giờ mỗi đêm; uống rượu ở mức không quá một ly mỗi ngày với phụ nữ và hai ly với nam giới; kiểm soát căng thẳng.
Báo Việt Nam