Không hút thuốc, không uống rượu, không thừa cân nhưng vẫn bị nhồi máu cơ tim, đột quỵ hay suy tim là tình trạng ngày càng phổ biến. Nguyên nhân của những ca bệnh này thường nằm ở chế độ ăn uống.
Bác sĩ chuyên khoa hồi sức tích cực Hoàng Hiên (Trung Quốc) dẫn một nghiên cứu công bố năm 2026 trên tạp chí The Innovation Nutrition cho biết khoảng 5,9 triệu người trên thế giới đã tử vong trong năm 2023 vì các bệnh tim mạch liên quan đến chế độ ăn uống. Ba nguy cơ ăn uống lớn nhất được xác định gồm tiêu thụ quá nhiều natri (thành phần chính trong muối), ăn ít trái cây và ăn thiếu ngũ cốc nguyên hạt.
Theo bác sĩ Hoàng, nhiều người trước khi gặp biến cố tim mạch nguy hiểm đã âm thầm xuất hiện tình trạng tăng huyết áp, tim dày lên hoặc hình thành mảng xơ vữa ở động mạch nhưng không nhận ra. Những thay đổi này diễn ra từ từ do thói quen ăn uống hằng ngày.
Các bữa ăn đậm vị, ít trái cây, nhiều cơm trắng, thiếu thực phẩm nguồn gốc tự nhiên có thể khiến mạch máu bị tổn thương theo thời gian. Đặc biệt với người châu Á, nguy hiểm nhất là “natri ẩn” trong thực phẩm.
Bác sĩ Hoàng cho biết nhiều người nghĩ mình ăn không quá mặn nhưng thực tế lượng muối nạp vào cơ thể đã vượt mức khuyến nghị. Những món quen thuộc như mì nước vào bữa sáng, cơm chan nhiều canh vào bữa trưa, lẩu ăn kèm nước chấm vào buổi tối hay mì gói ăn khuya đều có hàm lượng natri rất cao.
Khi cơ thể hấp thụ quá nhiều natri, huyết áp sẽ tăng, tim phải hoạt động nhiều hơn, nguy cơ đột quỵ và suy tim cũng gia tăng. Đồng thời, lớp nội mạc mạch máu dễ bị tổn thương, lâu dài khiến mạch máu xơ cứng, tâm thất trái dày lên và làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim đột ngột.
Không chỉ muối, ăn thiếu trái cây, rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt và thực phẩm giàu Omega-3 cũng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tim mạch. Theo bác sĩ Hoàng, đây là những nguồn cung cấp chất xơ, kali, chất chống oxy hóa và các hợp chất thực vật bảo vệ mạch máu.
Trong khi đó, chế độ ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn và tinh bột tinh chế khiến cơ thể rơi vào trạng thái viêm mạn tính, từ đó làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch.
Để bảo vệ tim, bác sĩ Hoàng khuyến nghị mỗi người nên giảm lượng muối trong khẩu phần ăn hằng ngày, giữ mức tiêu thụ dưới 5g muối/ngày. Việc hạn chế uống nhiều nước canh, giảm lượng nước sốt và gia vị trong bữa ăn cũng hỗ trợ kiểm soát natri hiệu quả hơn.
Ngoài ra, mọi người nên ăn trái cây mỗi ngày để bổ sung kali, hỗ trợ cân bằng tác động của natri lên huyết áp. Thay một phần cơm trắng bằng gạo lứt hoặc yến mạch cũng có lợi hơn cho đường huyết, mỡ máu và hệ mạch máu.
Bác sĩ Hoàng đồng thời khuyến khích tăng cường các thực phẩm tự nhiên như rau xanh, các loại đậu, hạt và cá giàu Omega-3, đồng thời hạn chế thực phẩm chế biến sẵn để giảm nguy cơ bệnh tim mạch về lâu dài.
Báo Việt Nam