Báo Việt Nam
Xét nghiệm máu có thể phát hiện nhiều loại ung thư là nghiên cứu đáng chú ý được công bố tại Hội nghị ASCO Breakthrough 2026. Theo bác sĩ Nguyễn Lưu Hồng Đăng, đây là nghiên cứu thực tế lớn nhất tại châu Á về xét nghiệm phát hiện sớm đa ung thư.
Hội nghị diễn ra từ ngày 25-27/6 tại Singapore đã cập nhật những tiến bộ mới trong nghiên cứu và điều trị ung thư. Chương trình do Hiệp hội Ung thư Lâm sàng Mỹ (ASCO) phối hợp 16 hội ung thư trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương tổ chức.
Một trong những nghiên cứu đáng chú ý là đánh giá thực tế về xét nghiệm phát hiện sớm đa ung thư SPOT-MAS được triển khai tại 6 quốc gia châu Á. Phương pháp này sử dụng ADN tự do của khối u trong máu để phát hiện đồng thời 10 loại ung thư khác nhau.
Ung thư gây ra gần 10 triệu ca tử vong trên toàn cầu mỗi năm, trong đó khoảng 70% xảy ra tại các quốc gia thu nhập thấp và trung bình. Tuy nhiên, các chương trình sàng lọc ung thư tại các nước này còn hạn chế hoặc khu trú chỉ một vài loại ung thư phổ biến.
Các nhà nghiên cứu đã phân tích dữ liệu của 84.145 người được xét nghiệm trong thực hành lâm sàng thường quy. Phần lớn người tham gia là người Việt Nam, nữ giới, không hút thuốc lá nhiều, không uống rượu, không mắc viêm gan B hoặc C và không có tiền sử gia đình mắc ung thư. Tuổi trung bình là 46.
Những người có kết quả xét nghiệm dương tính (phát hiện tín hiệu ung thư) được chuyển đến bác sĩ để đánh giá và thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán ung thư bổ sung, bao gồm chẩn đoán hình ảnh và/hoặc sinh thiết mô, theo thực hành lâm sàng thường quy. Chỉ những người có ít nhất 12 tháng theo dõi và hoàn tất quy trình chẩn đoán mới được đưa vào phân tích.
Trong số 22.597 người được theo dõi ít nhất 12 tháng, xét nghiệm đạt độ nhạy 79% và độ đặc hiệu 99,9%.
Đáng chú ý, trong 64 trường hợp được xác nhận có tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư, phương pháp này xác định đúng vị trí cơ quan nghi ngờ trong gần 80% trường hợp. Nghiên cứu cũng phát hiện 20 trường hợp mắc các loại ung thư hiện chưa có chương trình sàng lọc chuẩn, như ung thư gan, dạ dày và vòm họng.
Theo bác sĩ Nguyễn Lưu Hồng Đăng, Viện Di truyền Y học TPHCM, đây là nghiên cứu thực tế lớn nhất tại châu Á về xét nghiệm phát hiện sớm đa ung thư. Tuy nhiên, bác sĩ Đăng cho rằng cần thêm thời gian theo dõi để đánh giá liệu xét nghiệm có thực sự giúp giảm tỷ lệ tử vong do ung thư hay không.
Không chỉ tập trung vào thuốc điều trị, hội nghị năm nay còn nhấn mạnh vai trò của chăm sóc hỗ trợ trong hành trình điều trị ung thư. Các nghiên cứu về các chiến lược mới nhằm tối ưu hóa điều trị; mối liên hệ giữa sức khỏe chuyển hóa, viêm mạn tính và nguy cơ ung thư; các can thiệp nhằm tăng cường chăm sóc hỗ trợ sớm và cải thiện chất lượng sống cho bệnh nhân bắt đầu điều trị… được tập trung báo cáo, thảo luận.
Một thử nghiệm ngẫu nhiên tại Ấn Độ trên 110 bệnh nhân ung thư vú cho thấy việc tích hợp chăm sóc giảm nhẹ ngay trong tuần đầu sau chẩn đoán giúp cải thiện đáng kể chất lượng sống.
