LỜI TOÀ SOẠN

Điện ảnh Việt đang ở giai đoạn bùng nổ với nhiều phim ra rạp mỗi năm, điều đó đồng nghĩa với việc luôn cần thêm những gương mặt mới ở đa lĩnh vực để thu hút khán giả bên cạnh các diễn viên ngôi sao. Việc mời hoa hậu, TikToker đóng phim giúp giải quyết khâu khan hiếm diễn viên và tranh thủ lượng fan có sẵn của họ nhưng đồng thời cũng mang đến cho nhà sản xuất nhiều rủi ro bởi không phải ai cũng biết diễn, đôi khi họ còn phá hỏng một tác phẩm. VietNamNet triển khai loạt bài về cái được và mất quanh xu hướng mời hoa hậu TikToker đóng phim hiện nay. 

Khi sự góp mặt của các hoa hậu hay hiện tượng mạng giúp dự án được nhiều chú ý, việc đạo diễn lẫn nhà sản xuất phim đáp ứng thị hiếu như một quy luật cung – cầu là điều dễ hiểu. 

Nhưng kéo theo đó là những hoài nghi, khi không phải gương mặt nào đều đủ sức bật lên và vụt sáng – đặc biệt từ khung hình hẹp đến màn ảnh rộng còn khoảng cách rất lớn lẫn sự lệch pha. 

Thấy gì từ hiện tượng người người đua nhau đóng phim?

Hiện tượng người đẹp, TikToker, influencer chiếm sóng phản ánh một sự thay đổi trong cách định nghĩa ngôi sao. Trước đây, ngôi sao điện ảnh được tạo nên chủ yếu từ vai diễn. Bây giờ, nhiều người bước vào phim đã là ngôi sao mạng xã hội trước khi là diễn viên. Họ mang theo cộng đồng người hâm mộ, hình ảnh cá nhân, lịch sử truyền thông, bao gồm cả tranh cãi. 

Lê Tuấn Khang – TikToker có 13,3 triệu người theo dõi – trở thành “át chủ bài” của “Lật mặt 8” dù chỉ đóng vai khách mời. 

Xu hướng người đẹp, TikToker đổ xô đóng phim phần nào phản ánh thị trường ngày nay buộc các nhà sản xuất – đạo diễn phải thực dụng để chiều chuộng thị hiếu công chúng và lợi thế sẵn có từ các gương mặt này.

Chuyên gia khẳng định cần nhìn nhận theo hướng khách quan và công bằng hơn, bởi đó không chỉ là sự thực dụng của nhà sản xuất mà còn là hệ quả của một thị trường đang bị chi phối mạnh bởi kinh tế chú ý. 

Điện ảnh là nghệ thuật, vừa là nền công nghiệp. Một bộ phim cần khán giả, doanh thu và truyền thông. Không thể đòi hỏi nhà sản xuất làm phim trong “tháp ngà”, quay lưng với thị hiếu của khán giả. Nhưng vấn đề là thực dụng đến mức nào và sự thực dụng có làm phá hỏng tiêu chuẩn nghề nghiệp hay không.

Ở vị trí nhà sản xuất, đạo diễn, họ hoàn toàn có quyền chọn lựa nguồn lực từ các gương mặt sẽ tham gia vào dự án – mà thước đo ở đây chính là tên tuổi, độ viral trên các nền tảng hay cụ thể là “chất liệu” để PR. 

Chia sẻ với VietNamNet, nhà nghiên cứu Nguyễn Anh Tuấn (Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch – VICAST) cho rằng thị trường nội dung ngày nay với sự xuất hiện của phim ngắn, web-drama, các công cụ ghi âm ghi hình ngày càng phổ biến và giá thành thấp… đã xóa nhòa ranh giới giữa người được đào tạo chuyên nghiệp và không chuyên.

“Từ góc độ thương mại, đơn vị nào cũng muốn dự án của mình tiếp cận nhiều công chúng, bán được vé, có doanh thu… không ai muốn sản phẩm thất bại hay thua lỗ. Việc chiều chuộng thị hiếu công chúng không có gì xấu. Có điều, tất cả lựa chọn nhân sự cho đoàn phim đều cần được cân nhắc phù hợp khả năng và vai trò của họ”, ông Tuấn cho biết. 

Nhưng nguồn lực ấy phải được chuyển hóa thành năng lực nghệ thuật, nếu không sẽ không có giá trị. 

“Hoa hậu hay TikToker đi đóng phim không phải là vấn đề mà họ bước vào với tư cách nào, một người làm nghề nghiêm túc, có sự say mê hay một thương hiệu cá nhân đang tìm thêm chỗ đứng”, chuyên gia nhận định. 

Lối đi cho những gương mặt không chuyên

Cú hích từ bom tấn “Mưa đỏ” giúp dàn diễn viên trẻ được săn đón thời gian qua. 

NSND Lê Khanh – gương mặt bảo chứng diễn xuất cho nhiều tác phẩm hiện nay đánh giá cao lợi thế ngoại hình và cảm xúc của các gương mặt trẻ đẹp khi lấn sân điện ảnh. Chị nhấn mạnh họ phải nỗ lực diễn xuất nghiêm túc để được khán giả công nhận là một “diễn viên thực thụ”, thay vì chỉ là “bình hoa biết diễn”. 

Trên phim trường, Lê Khanh hướng dẫn, phân tích tâm lý nhân vật và tạo sự tương tác thoải mái giúp các diễn viên trẻ nhanh chóng bắt nhịp. Khi làm việc với hoa hậu Đoàn Thiên Ân trong Hẹn em ngày nhật thực, nữ nghệ sĩ nhiều lần làm “công tác tư tưởng” cho nàng hậu.

Hoa hậu Đoàn Thiên Ân nỗ lực diễn xuất với sự giúp đỡ của NSND Lê Khanh. 

Theo nữ nghệ sĩ, khi xác định rõ đam mê, các bạn trẻ cần nghiêm túc suy nghĩ tìm môi trường đào tạo bài bản để trau dồi đài từ, biểu cảm gương mặt và kỹ năng hóa thân.

Chính mỗi tác phẩm điện ảnh ra rạp là câu trả lời rõ ràng nhất, nó giúp họ ghi điểm nếu tiến bộ, hoặc ngược lại trở thành tâm điểm công kích nếu mãi “giậm chân tại chỗ”. 

Vài năm qua, Lê Khanh mở học viện, đào tạo hàng trăm diễn viên cả chuyên lẫn không chuyên. Chị dành nhiều thời gian lên lớp, xem việc dìu dắt lớp diễn viên kế cận là sứ mệnh. 

Đạo diễn Lê Thiện Viễn chia sẻ với VietNamNet quá trình chọn 1 diễn viên cho dự án, điều anh đặt lên hàng đầu là độ hợp vai. Khi tìm kiếm vai nữ chính cho Hẹn em ngày nhật thực, anh cân nhắc giữa Đoàn Thiên Ân và loạt cái tên đang hot hiện nay. Kết quả, nàng hậu chứng minh bản thân hoàn toàn xứng đáng. 

Trước đó, ở phim đầu tay Vu quy đại náo, Lê Thiện Viễn cũng mời Ngọc Trinh vì thấy vai diễn có nhiều nét tương đồng cô ngoài đời, tin tưởng người đẹp sẽ hóa thân tốt. Ở vị trí nhà sản xuất hay đạo diễn, anh tin không ai dại gì bỏ hàng chục tỷ làm phim để mời người không biết diễn phá hỏng chất lượng dự án. 

“Tôi làm phim trước nay không quan tâm chuyện diễn viên có danh xưng gì hay có bao nhiêu triệu follow. Những điều đó không nói lên được điều gì cả”, anh bày tỏ. 

Bàn về trào lưu người đẹp, TikToker đóng phim, đạo diễn khẳng định mọi thứ đều có 2 mặt tốt lẫn không tốt. Lê Thiện Viễn tin thời gian và sự sàng lọc của thị trường sẽ là câu trả lời rõ nhất cho tất cả. 

“Nếu các hoa hậu, TikToker muốn thử sức, chúng ta nên mở lòng. Họ xuất phát điểm không cao vì thiếu điều kiện đào tạo trường lớp bài bản nhưng nhiều trường hợp theo tôi có tố chất, khả năng đôi khi vượt xa nhiều bạn có trong tay tấm bằng đại học chính quy”, anh bày tỏ. 

Đạo diễn – nhà sản xuất Charlie Nguyễn cho rằng điện ảnh là thế giới mở, bất cứ ai nếu phù hợp và có nội lực, nền tảng đều được rộng cửa chào đón.

Anh nhấn mạnh cần xác định rõ 2 yếu tố: “Làm phim để muốn được nổi tiếng hay làm phim đơn giản vì thích?”. Khi trả lời được câu hỏi này, mỗi cá nhân tự khắc có đáp án cho con đường mình đang đi.

“Điện ảnh, công việc diễn viên có hào quang và thứ ma lực hấp dẫn. Song với tôi đó chỉ là mùi vị chứ không phải món ăn chính. Khi bạn bị cuốn hút bởi yếu tố bề nổi rồi lao vào chắc chắn sớm muộn sẽ thất vọng”, Charlie Nguyễn chia sẻ.

Các gương mặt nữ chính “Thỏ ơi!” – phim thu gần 450 tỷ đồng của Trấn Thành đều là “tay ngang”, có người lần đầu diễn xuất. 

Tất nhiên, 1 vai diễn được yêu thích hay 1 dự án viral là còn quá sớm để đánh giá. Khi trào lưu qua đi, mọi chiến lược PR chìm xuống, điều cần nhất vẫn là bản thân người diễn viên. Điều này quan trọng hơn chiếc vương miện hay danh tiếng nào từng được tung hô.

Điện ảnh vốn dĩ là ngành đặc thù, đòi hỏi tính chuyên môn, thực lực diễn xuất và nỗ lực của từng cá nhân. Ánh hào quang trên truyền thông, mạng xã hội chỉ là tấm vé vào cửa không thể đảm bảo cho thành công lâu dài trong ngành nghề với sự khắc nghiệt, độ đào thải và sức ép cao. Việc ở lại được hay không, tất cả phải nhờ vào sản phẩm ghi dấu ấn. 

Diễn xuất của NSND Lê Khanh và hoa hậu Thiên Ân trong “Hẹn em ngày nhật thực”

Ảnh, clip: Tư liệu, NVCC