Báo Việt Nam
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống đắc cử Donald Trump thừa nhận chính quyền kế tiếp khó có thể giảm giá thực phẩm, mặc dù ông từng đặt chính sách này làm vấn đề chủ chốt trong chiến dịch tranh cử tổng thống.
Trong một cuộc phỏng vấn với Time, tạp chí vừa vinh danh Trump là nhân vật của năm 2024, tổng thống đắc cử cho biết ông vẫn tin rằng việc giảm giá thực phẩm sẽ xảy ra nhờ chính sách giảm bớt chi phí năng lượng cũng như cải thiện hệ thống vận chuyển hàng hóa.
Khi được hỏi liệu Trump có coi nhiệm kỳ thứ nhì là “thất bại” nếu giá thực phẩm vẫn không giảm hay không, Trump trả lời không, đồng thời đổ lỗi cho chính quyền Tổng Thống Joe Biden về thất bại trong chính sách kiểm soát lạm phát dẫn tới tình trạng giá thực phẩm tăng cao ngay từ đầu.
“Quý vị nhìn đi, chính họ là những người đẩy giá thực phẩm lên cao. Tôi muốn giảm giá, nhưng không dễ dầu gì đang tăng mà lại giảm ngay, chuyện này không hề dễ dàng,” Trump nói trong cuộc phỏng vấn công bố hôm Thứ Năm, 12 Tháng Mười Hai.
“Nhưng tôi nghĩ rằng giá thực phẩm có thể giảm. Tôi nghĩ trước tiên cần phải giảm giá năng lượng. Tôi nghĩ nếu chúng ta có thể tạo ra một hệ thống vận chuyển hàng hóa tốt thì giá cả sẽ giảm. Nhưng hệ thống cung ứng đã bị hỏng từ lâu rồi,” Trump nói.
Trump cũng hứa hẹn tiếp tục tăng sản lượng năng lượng tại Hoa Kỳ. Hiện nay giá năng lượng đã đạt mức cao nhất trong mọi thời đại.
Trump cũng không nói rõ ông sẽ giải quyết các vấn đề trong hệ thống cung ứng bằng cách nào, thay vào đó lại nhắm vào các khiếu nại liên quan tới các ưu đãi được chính quyền Biden đề ra cho xe điện.
Trên thực tế, các chuyên gia cho biết việc Trump đưa ra các đề nghị về thuế quan gây xôn xao có thể ngày càng làm trầm trọng những khó khăn ảnh hưởng tới hệ thống cung ứng. Vấn đề này từng xảy ra trong chính quyền Trump đầu tiên, lúc cước phí vận chuyển container bằng đường hàng hải vọt lên hơn 70% vào năm 2018 sau khi ông công bố áp đặt mức thuế mới, theo Reuters.
“Thuế nhập cảng của Trump đang ‘tự giẫm vào vết xe đổ’ và sẽ gây ra làn sóng gia tăng đột biến trên thị trường vận chuyển container bằng đường hàng hải, làm người tiêu thụ phải chịu thêm gánh nặng chi phí,” Peter Sand, giám đốc phân tích tại ứng dụng định giá vận chuyển Xeneta, từng nói với Reuters vào Tháng Chín.
Trên thực tế, giá thực phẩm tăng vọt từ lúc đại dịch Covid-19 bùng nổ vào mùa Xuân 2020, tăng tổng thể 23% trong giai đoạn đó, phần lớn là trùng với nhiệm kỳ Tổng Thống Joe Biden tại Tòa Bạch Ốc.
Tuy nhiên, tốc độ tăng giá thực phẩm có phần chựng lại đáng kể trong năm qua và đang ở mức dưới 2%. Có nhiều yếu tố làm giá thực phẩm chựng lại, trong đó có cả những yếu tố được Trump mong chờ: Giá xăng giảm xuống mức thấp nhất trong nhiều năm qua ở mức khoảng $3 một gallon và có thể tiếp tục giảm sau khi OPEC loan báo trong tuần này về việc đưa ra dự báo cho thấy nhu cầu dầu thô trên toàn cầu đang giảm bớt.
Giá nông sản nhập cảng cũng giảm trong năm nay, dữ liệu từ Cơ Quan Thống Kê Lao Động BLS cho thấy, không những thế cước phí vận chuyển container cũng giảm sau giai đoạn tăng vọt vào mùa Hè, theo Xeneta.
Tuy nhiên, giá thực phẩm vẫn tăng không ổn định, ngoài ra chính phủ cũng không thể kiểm soát được nhiều yếu tố quyết định giá cả hàng hóa. Ví dụ, một lần nữa, giá trứng lại tăng, phần lớn là do nhu cầu tăng cao khi nguồn cung ứng giảm đi do cúm gia cầm.
Chưa hết, Trump cũng đưa ra một đề nghị khác có thể gây thêm áp lực cho giá cả thực phẩm: trục xuất. Khi được các phóng viên tạp chí Time hỏi về chiến dịch này, Trump tiếp tục ỡm ờ, tuyên bố rằng ông vẫn cho phép một số di dân nhập cảnh hợp pháp nhưng không cho phép những người xuất thân từ “nhà tù.”
Trên thực tế, phần lớn các tá điền, kể cả khi không có giấy tờ, vẫn có thể xin được giấy phép lao động sau khi nhập cảnh vào Hoa Kỳ. Đồng thời chủ điền trang cũng không muốn mạo hiểm và đang cảnh cáo rằng một khi số lượng công nhân giảm đi sẽ ảnh hưởng tới giá thực phẩm tại Hoa Kỳ. (TTHN)
