Báo Việt Nam
WASHINGTON, Mỹ (NV) – Bộ Tài chính Mỹ loan báo các đối tác thương mại chính của Washington trong đó có Việt Nam không “thao túng tiền tệ”.
Hãng tin Reuters cho hay Bộ Tài chính Mỹ hôm Thứ Năm 14 Tháng Mười Một đưa ra bản tường trình cuối cùng trong năm nay, trước khi chuyển giao trách nhiệm theo dõi và kiểm soát chính sách ngoại hối của ngoại quốc lại cho chính phủ tân cử Donald Trump. Bản tường trình dựa trên kết quả theo dõi và điều tra đến cuối Tháng Sáu 2024.
Ông Trump đã nhiều lần chỉ trích là đồng đô la mạnh làm sói mòn tính cạnh tranh của hàng hóa Mỹ. Trước khi ông hết nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên, cuối năm 2020, Bộ Tài Chính Mỹ tuyên bố Việt Nam và Thụy Sĩ là hai nước “thao túng tiền tệ” khi can thiệp vào thị trường ngoại hối để hạ giá trị đồng nội tệ của họ.
.
Ông Trump cũng từng ra lệnh cho Bộ trưởng Tài chính thời đó là Steven Mnuchin dán nhãn hiệu “thao túng tiền tệ” cho Bắc Kinh hồi Tháng Tám 2019, một hành động được đưa ra khi cuộc thương chiến giữa Washington với Trung Quốc đang ở đỉnh điểm. Sau đó, nhãn hiệu này được gỡ bỏ vào Tháng Giêng 2020 khi phái đoàn Trung Quốc đến Washington ký một thỏa hiệp thương mại mới.
Phần nhiều trong 4 năm qua, trong chính phủ Biden, chính sách ngoại hối của các đối tác thương mại của Mỹ lại diễn biến theo chiều ngược lại. Họ phải nâng trị giá đồng nội tệ của họ so với đồng đô la nhằm đối phó với lạm phát, Do vậy, Bộ Tài chính của chính phủ Biden chấm dứt trách nhiệm với báo cáo như kể trên dù vẫn thường xuyên quan ngại về chính sách ngoại hối của Hoa Lục.
Dựa trên kết quả theo dõi cho đến cuối Tháng Sáu 2024, Bộ Tài chính Mỹ nói không có đối tác thương mại chính yếu của Washington hội đủ cả 3 tiêu chuẩn để phân tích sâu xa hơn về hoạt động chính sách tiền tệ của họ. Đối tác rất có thể sẽ bị cấm vận thương mại nếu bị cáo buộc “thao túng tiền tệ”.
Trong bản tường trình mới nhất, Bộ Tài chính Mỹ cho hay Trung Quốc, Nhật Bản, Nam Hàn, Đài Loan, Singapore, Việt Nam và Đức đều nằm trong danh sách những nước bị giám sát chặt chẽ hơn về chính sách ngoại hối. Ở kỳ báo cáo trước, Malaysia ở trong danh sách nhưng kỳ này được bỏ ra trong khi Nam Hàn được thêm vào vì tài khoản vãng lai toàn cầu thặng dư cũng như hàng hóa và dịch vụ thương mại thặng dư quá lớn đối với Mỹ.
Nước nào hội đủ hai trong số 3 tiêu chuẩn sẽ tự động được đưa vào danh sách bị theo dõi. Đó là thặng dư thương mại với Mỹ ít nhất 15 tỉ USD và tài khoản vãng lai toàn cầu vượt quá 3% GDP (tổng sản phẩm quốc gia) và mua ngoại hối ròng toàn cầu.
Thặng dư thương mại giữa Việt Nam với Mỹ liên tục gia tăng trong những năm qua khi giới đầu tư ngoại quốc tăng đầu tư sản xuất tại Việt Nam thay vì phụ thuộc phần lớn vào mạng lưới sản xuất khổng lồ tại Hoa Lục. Chỉ riêng năm nay, thặng dư thương mại song phương giữa Việt Nam với Mỹ tới cuối Tháng Sáu 2024 là $113 tỉ USD, dẫn đầu là các loại hàng điện tử và máy móc.
Theo thống kê của Bộ Tài chính Hà Nội, dự trữ ngoại hối của Việt Nam tính đến cuối Tháng Sáu 2024 là 84.1 tỉ USD, tương đương khoảng 19% GDP.
“Thao túng tiền tệ” (currency manipulation) là một quyết định áp đặt của chính phủ Mỹ nói chung và của Bộ Tài chính nước này nói riêng, với các đối tác thương mại bị cáo buộc “hoạt động tiền tệ không công bằng” để đạt lợi ích thương mại. Chính sach tiền tệ bị can thiệp khi ngân hàng trung ương của một nước mua hoặc bán ngoại tệ, đổi lấy đồng nội tệ với mục đích làm thay đổi giá trị tỉ giá hối đoái và chính sách thương mại.
Một hành động quen thuộc dễ nhìn thấy là đánh sụt giá đồng nội tệ nhằm giúp gia tăng xuất cảng hàng hóa, trong khi tăng giá thành của hàng nhập cảng mà người ta quen hiểu là bảo hộ mậu dịch.(NTB)
